Bilikan

From www.omeranli.com

Jump to: navigation, search

Ankaranın Koçhisar ilçesine bağlı 9 köy ve Kırşehir merkeze bağlı üç köye iskan olmuşlardır. Bu köyler: Akarca, Hezîno (Büyükdamlacık), Heciyo (Büyükkışla), Doğankaya, Kanlıkışla, Küçük Damlacık Odunboğazı, Yusufkuyusu dur. Kırşehir’dekiler de Ekiza, Ale Kekilî ve Hirfanlı köyleridir.

Bilikan Aşiret kolu üzerine çok az bilgi kayıtlara geçmiştir. Bunun sebebi nedir bizde bilmiyoruz. Aslında Bilikanlar’ın genel Kürd kimliği konusunda hassas oldukları söylenir. Bu hassasiyetin kendi öznel konumuna sirayet etmemiş olması bizlere de ilginç gelmektedir. Söylediğimiz gibi çok az bilgiye sahibiz. Bildiğimiz geçmişte aşiretin ileri gelenleri arasında Mame Beg ve Îsa Beg olduğudur. Bu isimleride Bilikanlar arasında bilinen ve yakın zamana kadar söylenen bir sevda türküsünde geçer. Genç yaşta aşiretin başına geçen Îsa Beg’in, komşu aşiretten Mame Beg’in kızı Fate Xatun’a olan aşkını ifede eden bir türküdür. Bu aşkı ispat etmek için Beg olduğu halde Mama Beg’e çoban duran Îsa Begin bu jesti eserın ana temasını oluşturur. Bu eser bîlur esliğinde söylenir. Kısa bir dörtlük alalım.

Ane ane sivêda zu
Sê keçik runiştin li bin darê
Ba biskên wan sor dixine
Wane pîrê tu here Îsa beg ra
Bê ma were pezî malê bavê min
Şeş meha, salekê biçerîne.
Mame beg dibê lo
Siwê da zu li vir çi digerî?
Ew diwê:ez nasîpgî giran digerim.
Bidoşa bidoşa Fat fatem bidoşa
Fat fatem hezar û heftsed pezî pî kî
da didoşa
Helba li ber time boşa
Kurikê buyin begê milê xwe dine
Carix dolaxe xwe pusî dîna
Kavire Muse gili gil biçêrine
Hat pezê xwe bû pezê mazmane
Biskên wan diketin ser kabone
Way begîm lo, sevdalîm lo
Wê malim lo bêkarim mirim lo


"Li Balê gelek mirovên navdar jî hebûne. Wek nûnerê Kurd Tealî Cemiyetî Hecî Osman Zadê Hecî Beg di navê vê cemiyetê da cîye xwe li Stanbolê girtiye."

Ji bona Hesenî Reş jî wiha dibêje,

"Di şerê di navbera Yunan û Tirkan da Atatûrk Qerergaha xwe anî Ankerê. Kurdên Navça Anadoliyê di navbera şer da man e. Kurda hîngê cîyê xwe li cem Mistefa Kemal Atatûrk girtine. Hesenê Reş bi 500 sûwarî xwe tevlî êniya Mistefa Kemal bûye. Serhildana Çapanoğlu çewsandine. Gava ku di vî şerî da Yunan bi serneketin û Tirka şer qezenç kiriye. Mistefa Kemal ev serok eşîrên ku alîkariya wî kirî daweta Ankerê kirine û bi wan danûstandina pêk aniyê.
-Ji hesenê Reş pirsiye, "Hesnê Beg eger îro dîsa şer destpê bike, tu çiqas esker bidî me?
-Ez bi 500 sûwarî tevlî şer bûm. Lê ez dikarim bi 5000 sûwarî din bidim.

Mirovên dine ku tevlî dawetê bûyî bi Hesenê Reş re dibêjin,

"Te baş nekir. Niha serê te çû ber kêr e. Ji ber ku Mistefa Kemal naxweze ku ti kes li hember wî bi hêz û quwet bibe."

Gava ku Hesen bi hevalên xwe ve vedigerê gundê xwe esker tên wî dibin û davêjin hepisê Demekê di hepisê da dimîne û pişt re wî berdidin. Dîsa tên wî digirin dest û lingê wî girêdidin wî bi gund bi gund digerînin. "Eger hûn li dijî min derkevin. Ez ê we jî di vê rewşê kim."